  Linux: Jak by na bieco
  Autorzy: Kjetil Bakkeskaug, Kjell Sundby and Stein Gjoen,
  sgjoen@nyx.net
  v0.30, 24 lipca 2000
  WWeerrssjjaa ppoollsskkaa:: TToommaasszz ''ttssccaa'' SSiieenniicckkii,, ttssccaa@@ccrryyooggeenn..ccoomm
  v1.5, 6 padziernika 2000



  Dokument ninejszy zawiera wskazwki na temat wyszukiwania nowinek i
  informacji o biecym rozwoju Linuksa. Chocia wiksza cz tego tek
  stu dotyczy tylko Linuksa, znajduje si tu rwnie mnstwo bardziej
  oglnych, uytecznych dla szerszego odbiorcy wiadomoci na temat efek
  tywnego wyszukiwania okrelonych informacji. Dokument ten zosta
  napisany w standardzie ISO-8859-2. Orygina znajduje si pod adresem
  http://www.nyx.net/~sgjoen/updated.html.

  ______________________________________________________________________

  Spis treci


  1. Wstp

     1.1 Prawa autorskie
     1.2 Zastrzeenia
     1.3 Zmiany
     1.4 Podzikowania

  2. Dokumentacja na Twoim dysku

  3. Subskrybcje

     3.1 Grupy dyskusyjne
     3.2 Listy dyskusyjne
     3.3 Magazyny

  4. Spotkania

  5. Poszukiwanie informacji

  6. Podsumowanie

  7. Od tumacza



  ______________________________________________________________________

  11..  WWssttpp

  Linux rozwija si niezwykle szybko. Dlatego czasem trudno jest ledzi
  jego rozwj na bieco, czy zorientowa si w stanie aktualnym. Ten
  dokument zawiera kilka wskazwek pomocnych do szybkim i efektywnym
  wyszukiwaniu danych informacji. Wikszo z Was zna i uywa WWW i
  grup dyskusyjnych, ale -- jak dowiecie si z tego tekstu -- WWW i
  Usenet to jeszcze nie wszystko. Istnieje wiele innych, rwnie dobrych
  i lepszych, rde informacji.

  Instniej tumaczenia tego dokumentu; chciabym tu podzikowa
  tumaczom za ich prac i komentarze:


    wersja polska
     <http://www.ict.pwr.wroc.pl/jtz/Html/mini/Update.pl.html>: Tomasz
     `tsca' Sienicki, tsca (at) cryogen.com
    wersja francuska <http://www.freenix.org/unix/linux/HOWTO/>: Jean-
     Albert Ferrez, Jean-Albert.Ferrez (at) epfl.ch

    wersja portugalska <http://www.poli.org/LDP-PT/mini-HOWTO/>: Duarte
     Loreto, dnloreto (at) esoterica.pt

    wersja japoska <http://www.linux.or.jp/JF/>: Satoru Takahashi,
     hisai (at) din.or.jp


  11..11..  PPrraawwaa aauuttoorrsskkiiee

  Copyright (c) 1998 Kjell Sundby, Kjetil Bakkeskaug and Stein Gjoen.

  Prawa autorskie do tego dokumentu nale do Kjella Sundby, Kjetila
  Bakkeskauga and Steina Gjoena.

  O ile nie zaznaczono inaczej dokumenty HOWTO chronione s prawami
  autorskimi nalecymi odpowiednio do ich autorw. Zezwala si na
  powielanie i dystrybucj tych dokumentw w caoci lub w czci na
  jakimkolwiek fizycznym bd elektronicznym noniku pod warunkiem
  pozostawienia na wszystkich kopiach ninejszej informacji o prawach
  autorskich. Zezwala si i zachca do redystrybucji komercjalnej; autor
  jednak yczy sobie by powiadamiany o kadej z takiej dystrybucji.

  Niniejsze prawa autorskie dotycz rwnie wszelkich tumacze, prac
  pochodnych, skadajcych si z, lub zawierajcych jakiekolwiek
  dokumenty HOWTO. Oznacza to, e niedozwolone jest stworzenie pracy
  pochodnej od dokumentu HOWTO i naoenie dodatkowych ogranicze na jej
  dystrybucj. W pewnych szczeglnych okolicznociach moliwe s
  odstpienia od tych zasad.  Po blisze informacje naley skontaktowa
  si z koordynatorem projektu Linux HOWTO pod adresem podanym poniej.

  W skrcie: chcemy promowa rozprzestrzenianie si podanych tu
  informacji poprzez moliwie wiele kanaw.  Zatrzymujemy jednak prawa
  autorskie do dokumentw HOWTO i chcielibymy by informowani o
  jakichkolwiek planach redystrybucji tych dokumentw.

  Jeli masz jakiekolwiek pytania, skontaktuj si z koordynatorem
  projektu Linux HOWTO pod adresem linux-howto@sunsite.unc.edu

  11..22..  ZZaassttrrzzeeeenniiaa

  Pamitaj: informacji zawartych w tym dokumencie uywasz na wasne
  ryzyko.  Zrzekamy si jakiejkolwiek odpowiedzialnoci za jego
  zawarto. Pomysw, przykadw i/lub jakichkolwiek innych
  pochodzcych z tego dokumentu informacji uywa moesz wycznie na
  wasn odpowiedzialno.

  O ile nie zaznaczono inaczej wszystkie prawa autorskie nale do ich
  wacicieli. Uycie w tym dokumencie danego terminu nie powinno by
  traktowane jako wpywajce na wano jakiegokolwiek znaku handlowego
  lub znaku usugi.

  Uycie nazw okrelonych produktw lub marek nie oznacza polecania ich.

  Poleca si sporzdzanie kopii systemu przed powanymi instalacjami,
  oraz robienie kopii bezpieczestwa w regularnych odstpach czasu.

  11..33..  ZZmmiiaannyy


    Sprawdzono linki (te jednak szybko si deaktualizuj).

    Dodano link do Penguin Magazine.

    Dodano wiadomoci na temat dziaania list dyskusyjnych.

    Dokument zosta waciwie zindeksowany.

    Zmiana ,,Dejanews'' na ,,Deja'', zmiana tytuu jednego z
     rozdziaw.

    Dodano informacje n/t przygotowywanych tumacze.

    Poprawiono literwki.

    Dodano link do polskiej wersji dokumentu.

    Dodano link do _F_o_c_u_s _L_i_n_u_x i _L_i_n_u_x _M_a_g_a_z_i_n_e.

    Dodano link do francuskiej i japoskiej wersji dokumentu oraz
     rnych zasobw sieciowych.

    Sprawdzono linki, poszerzono rozdzia ,,Poszukiwanie informacji''.

  11..44..  PPooddzziikkoowwaanniiaa


    Tomasz 'tsca' Sienicki <tsca (at) cryogen.com>

    Satoru Takahashi <hisai (at) din.or.jp>


  22..  DDookkuummeennttaaccjjaa nnaa TTwwooiimm ddyysskkuu


  Po zainstalowaniu Linuksa zastajesz zazwyczaj cakiem duo informacji
  -- nie tylko doczon broszurk, ale rwnie wiele dokumentw HOWTO
  (JTZ - JAK TO ZROBI) oraz obszerne opracowania i pomoc w sieci. Z
  nawizk wystarcza to na pocztek, po pewnym jednak czasie
  zorientujesz si, e chcesz wiedzie wicej, by na bieco, mc
  aktualizowa swj system...  jednym sowem: wiedzie, co dzieje si "w
  brany". Pomoe Ci w tym ten dokument. Dla uproszczenia podzielono
  zawarte tu informacje na takie, ktre moesz zasubskrybowa i
  odnale. Skupimy si te na efektywnym uzyskiwaniu konkretnej
  specjalistycznej pomocy.

  Nawet jeli do Twojego Linuksa nie doczono adnego rodzaju
  wydrukowanej informacji to i tak kada szanujca si dystrybucja
  zawiera szereg katalogw zawierajcych rnego rodzaju dokumentacj --
  od konkretnych plikw README (CZYTAJTO) zawierajcych informacje o
  danych programach, do bardziej kompleksowych opracowa HOWTO --
  wanie czytasz jedno z nich.

  Zajrzyj do archiwum dokumentw w /usr/doc, gdzie wikszo pakietw
  skada swoj dokumentacj, pliki README, itd.  W katalogach
  /usr/doc/HOWTO oraz /usr/doc/HOWTO/mini znajdziesz cay zestaw
  gotowych do czytania plikw HOWTO i mini-HOWTO.

  Najwaniejszym i najpeniejszym rdem informacji s oczywicie
  rda jdra w /usr/src/linux. _U__y_w_a_j _i_c_h_!  Zwr te uwag, e pakiet
  z jdrem to nie tylko kod rdowy (co najmniej czciowo opatrzony
  komentarzami), ale rwnie katalog  /usr/src/linux/Documentation
  zawierajcy obszern dokumentacj.  Przed zadaniem jakiegokolwiek
  pytania na temat jdra powiniene zapozna si z zawartoci tego
  katalogu. Dziki temu oszczdzisz sobie zakopotania i nie zmarnujesz
  czasu innym.

  Przegldanie i przeszukiwanie dokumentacji na komputerze czy w sieci
  jest bardzo wygodne. Nie rezygnuj jednak cakowicie z informacji
  drukowanej.  Czasem, gdy nie jeste w stanie nawet uruchomi swojego
  komputera, dokumentacja wydrukowana moe by jedynym sposobem dotarcia
  do rozwizania problemu.

  33..  SSuubbsskkrryybbccjjee

  Subskrybowanie oznacza zamawianie danego rodzaju wiadomoci
  napywajcych cigym strumieniem. Nie ugry kawaka wikszego ni
  moesz przekn: przeadowanie informacj nie jest tylko hasem
  encyklopedycznym. Czsto zdarzy si, e zamiast spodziewanych
  informacji otrzymasz jakie mieci.  Bd wic krytyczny i nie wahaj
  si przez uniewanieniem subskrybcji.

  Istniej dwa odrbne (cho w niektrych przypadkach ze sob sprzone)
  media dostarczajce cigych informacji: s to grupy dyskusyjne
  (USENET) i listy dyskusyjne.  Grupy dyskusyjne zazwyczaj
  charakteryzuj si zwikszon iloci wiadomoci i szumu
  informacyjnego ni listy. Uwaaj: czytanie zbyt wielu grup jest jak
  picie z wa straackiego! :-)

  33..11..  GGrruuppyy ddyysskkuussyyjjnnee

  Pomoc w uzyskaniu dostpu do grup dyskusyjnych ley poza zakresem tego
  dokumentu. Wskazwki n/t cigania i uczestniczenia w tych grupach
  bezporednio z Linuksa znajdziesz w innych tekstach JTZ.

  Jeli jeszcze nigdy nie uywae grup dyskusyjnych powiniene
  szczeglnie uwanie przeczyta informacje wprowadzajce. _U_S_E_N_E_T to
  caa odrbna kultura. Nawet jeli na pocztku wyda Ci si chaotyczny,
  istniej rzdzce nim reguy. Pamitaj, eby przed wysaniem swojego
  pierwszego listu do danej grupy poprzyglda si jej przez jaki czas.
  Najwaniejsz spraw jest zwrcenie uwagi na listy zatytuowane
  _F_r_e_q_u_e_n_t_l_y _A_s_k_e_d _Q_u_e_s_t_i_o_n_s, _F_A_Q, czy _N_a_j_c_z___c_i_e_j _Z_a_d_a_w_a_n_e _P_y_t_a_n_i_a. FAQ
  pozwol Ci zapozna si z charakterem grupy, oraz prawdopodobnie
  rozwi Twj problem. Czytaj je! Zadajc po raz setny typowe pytanie
  wyrobisz sobie tylko negatywn opini (i -- by moe -- dostaniesz si
  do czyich filtrw).

  Listy FAQ s zazwyczaj wysyane regularnie, jeli jednak nie moesz
  ktrej z nich odnale, poszukaj w gwnym archiwum FAQ
  <ftp://rtfm.mit.edu> w MIT.  FAQ dostpne s rwnie w postaci stron
  WWW <http://www.faqs.org>.

  Obok uytecznych informacji w grupach dyskusyjnych napotkasz te szum
  informacyjny, spam i dyskusje nie na temat. Oznacza to, e bdziesz
  potrzebowa czytnika umoliwiajcego odsianie niechcianych listw.
  Zapewniaj to czytniki majce tzw. mordplik (killfile). Odpowiednio
  skonfigurowany czytnik odfiltruje niechciane wiadomoci i zaznaczy
  interesujce. Poprawia to oglny stosunek iloci informacji do iloci
  szumu i pozwala skoncentrowa si na sprawach istotnych. Pamitaj
  jednak, e dziaa to w obie strony: jeli bdziesz zamieca USENET,
  zostaniesz odfiltrowany, i gdy znajdziesz si w potrzebie nikt nie
  zobaczy Twojego pytania.

  Do rzeczy -- oto lista uytecznych grup dyskusyjnych:


    ogoszenia <news:comp.os.linux.announce>

    odpowiedzi, JTZ, FAQ, itd. <news:comp.os.linux.answers>

    rozwj aplikacji <news:comp.os.linux.development.apps>

    rozwj systemu <news:comp.os.linux.development.sys>

    sprzt <news:comp.os.linux.hardware>

    rne <news:comp.os.linux.misc>

    sie <news:comp.os.linux.networking>

    konfigurowanie Linuksa <news:comp.os.linux.setup>

    X11 na Linuksie <news:comp.os.linux.x>

  Grupy zwizane z Linuksem znajduj si te w wielu hierarchiach
  narodowych.  Przykadem moe by jedna z polskich grup o Linuksie
  <news:pl.comp.os.linux>.  Jeli masz kopoty z odnalezieniem swoich
  narodowych lub lokalnych grup, pomocy szukaj w Deja
  <http://www.deja.com>.

  33..22..  LLiissttyy ddyysskkuussyyjjnnee

  W przeciwiestwie do grup dyskusyjnych listy dyskusyjne s
  scentralizowane.  Oznacza to, e gdy dany uczestnik wysya list na
  adres serwera, serwer rozsya w list dalej do innych uczestnikw
  listy. Zazwyczaj nie otrzymuje si wielkiej iloci wiadomoci, a
  poziom informacji niepodanej jest niski. Wypowiedzi odbiegajce od
  tematu zawsze budz negatywne reakcje i, co jest rwnie powan
  konsekwencj, mog spowodowa opnienie realizacji projektu, ktremu
  powicona jest lista. Po zasubskrybowaniu danej listy zazwyczaj
  otrzymuje si powitalny list opisujcy tematyk listy -- naley
  uwanie go przeczyta.

  Istnieje wiele programw obsugujcych listy dyskusyjne. Warto zna
  rozpoznawane przez nie komendy. Najpopularniejszym z nich jest
  dziaajcy midzy innymi na serwerze vger.rutgers.edu
  <mailto:majordomo@vger.rutgers.edu> _M_a_j_o_r_d_o_m_o. Sprawd jak to dziaa:
  wylij tam list o treci help. Jeli wylesz list z komend, ktrej
  program nie zrozumie, rwnie dostaniesz informacje o obsudze. Jeli
  zamiast help wylesz polecenie lists, otrzymasz spis wszystkich list
  dziaajcych na serwerze (moe by tego cakiem sporo!).

  Listy dyskusyjne dziaaj zazwyczaj pod kilkoma adresami. Jeden z nich
  suy do wysyania komend takich jak subscribe czy unsubscribe, a inny
  do uczestnictwa w dyskusjach -- najczciej z tego wanie adresu
  otrzymujesz wiadomoci, ktre ludzie wysyaj na list.  Na przykad
  wysanie polecenia subscribe na adres corned-beef-
  requests@somelistserver.org zapisze Ci na list o adresie corned-
  beef-list@somelistserver.org a do chwili, kiedy zdecydujesz si
  wypisa. Jeszcze raz: wysanie listu o treci help lub czym
  niezrozumiaym dla serwera spowoduje otrzymanie listu z pomoc.

  Korzystajc z list dyskusyjnych pamitaj o kilku zasadach:


    Nie wysyaj komend subscribe itp. na sam list, lecz na adres
     serwera. W przeciwnym razie nie wypadniesz najlepiej i zdenerwujesz
     mnstwo osb. By moe na list zapisanych jest tysice ludzi --
     pomyka taka i zwizane z ni narzekanie moe to oznacza naprawd
     mnstwo mieci w sieci.

    Po zasubskrybowaniu danej listy automatycznie otrzymasz list
     zawierajcy informacje na jej temat. Przeczytaj ten list uwanie --
     prawdopodobnie zawiera bdzie odpowiedzi na wiele wstpnych pyta.

    Nie sprzgaj ze soba list i grup dyskusyjnych nie upewniwszy si
     uprzednio, e uczestnicy tego chc. Sytuacje takie mog spowodowa
     ptle, pojawi si te moe spam.

  Jak ju wspomniano vger.rutgers.edu jest jednym z gwnych serwerw
  list dyskusyjnych. Oto skrcony spis list dostpnych dla spoecznoci
  Linuksa:
    linux-8086              (Linux na procesorach Intel 8086)

    linux-admin             (Administrowanie systemem)

    linux-alpha             (Linux na procesorze Alpha)

    linux-apps              (Oprogramowanie)

    linux-arm               (Linux na procesorze Arm)

    linux-bbs               (Linuksowe BBS-y)

    linux-c-programming     (Programowanie w C pod Linuksem)

    linux-config            (Konfiguracja)

    linux-console           (Konsola)

    linux-diald             (Demon odp. za czenie na danie)

    linux-doc               (Dokumentacja Linuksa)

    linux-fido              (Linuksowa sie fido)

    linux-fsf               (Linuks i Free Software Foundation)

    linux-ftp               (FTP pod Linuksem)

    linux-gcc               (Kompilator C)

    linux-gcc-digest        (Zbir wiadomoci z powyszej grupy)

    linux-hams              (Radio amatorskie)

    linux-hppa              (Linux na procesorze HP Precision
     Architecture)

    linux-ibcs2             (Standard zgodnoci binarnej firmy Intel)

    linux-ipx               (Linux i protok sieciowy Novella IPX)

    linux-isdn              (Linux i ISDN)

    linux-japanese          (Linux i rozszerzenia do pracy w jz.
     japoskim)

    linux-kernel            (Jdro Linuksa)

    linux-kernel-announce   (Jdro Linuksa -- ogoszenia)

    linux-kernel-digest     (Zbir wiadomoci z powyszej grupy)

    linux-kernel-patch      (aty na jdro Linuksa)

    linux-laptop            (Linux na laptopach)

    linux-linuxss

    linux-lugnuts           (Grupy Uytkownikw Linuksa)

    linux-mca               (Linux i IBM-owska architektura
     mikrokanau)

    linux-mips              (Linux na procesorze MIPS)


    linux-msdos             (Linux i MSDOS)

    linux-msdos-devel       (j/w, rozwj)

    linux-msdos-digest      (Zbir wiadomoci z powyszej grupy)

    linux-net               (Sie w Linuksie)

    linux-new-lists         (Nowe listy dyskusyjne o Linuksie)

    linux-newbie            (Linux dla pocztkujcych)

    linux-newbiew

    linux-nys

    linux-oasg

    linux-oi

    linux-opengl            (Linux i graficzny system OpenGL)

    linux-pkg

    linux-ppp               (Protok PPP w Linuksie)

    linux-pro

    linux-qag

    linux-raid              (Linux i RAID)

    linux-scsi              (Linux i SCSI)

    linux-serial            (Linux i interfejs szeregowy)

    linux-seyon             (Terminal)

    linux-smp               (Wieloprzetwarzanie symetryczne)

    linux-sound

    linux-standards

    linux-svgalib           (Linux i biblioteka SVGA)

    linux-tape              (Linux i pami na tamach)

    linux-term              (Programy komunikacyjne Linuksa)

    linux-userfs            (Sytem plikw definiowany przez
     uytkownika)

    linux-word

    linux-x11               (Linux i X-Window System, wersja 11)

    linux-x25               (Linux i protok sieciowy X25)

    sparclinux              (Linux na procesorze SPARC)

    ultralinux              (Linux na procesorze Ultra-SPARC)

  Oczywicie na tym serwerze znajduje si rwnie duo innych list.
  Poniewa ich ilo stale si zmienia, nie ma sensu wymienia tu ich
  wszystkich. Mona jednak zajrze na stron zawierajc spis list
  dyskusyjnych <http://oslab.snu.ac.kr/~djshin/linux/mail-
  list/index.shtml> o tematyce interesujcej uytkownikw Linuksa. Na
  stronie tej mona rwnie w prosty sposb bezporednio zapisa/wypisa
  si z rnych list.

  Istnieje rwnie strona z dugim spisem list dyskusyjnych
  <http://paml.net/> o tematyce nie ograniczajcej si do Linuksa.

  33..33..  MMaaggaazzyynnyy

  Wiele osb jest rozczarowanych brakiem informacji o Linuksie w prasie.
  Jest to prawdopodobnie spowodowane tym, e wiele komercyjnych
  produktw nie wytrzymaoby porwnania z Linuksem, a takiej sytuacji
  nie wytrzymaliby z kolei reklamodawcy. Istnieje na szczcie _L_i_n_u_x
  _J_o_u_r_n_a_l -- magazyn powicony tylko Linuksowi.  Spis treci aktualnego
  numeru i informacje na temat jego subskrybcji znajduj si na stronie
  domowej SSC <http://www.ssc.com>.

  Innym komercjalnym pismem jest Linux Magazine <http://www.linux-
  mag.com/>, rwnie umieszczajcy w sieci spis treci i fragmenty
  tekstw.  Take Unix Review <http://www.unixreview.com/> (d.
  Performance Computing) powica sporo miejsca Linuksowi.

  Istniej rwnie popularne magazyny elektroniczne:

    Linux Gazette <http://www.linuxgazette.com>

    Linux Focus <http://www.linuxfocus.org> (dostpny w kilku jzykach)

    Linux Research <http://www.linuxresearch.de/>

    Linux Today <http://linuxtoday.com/>

    Linux News <http://www.linuxnews.com/>

    Linux Netmag <http://www.linuxsupportline.com/~netmag/> (dostpny w
     kilku jzykach)

    Penguin Magazine <http://www.penguinmagazine.com/>

  oraz prawdopodobnie kilka innych; nowe powjawiaj si do czsto.  W
  LinuxHQ <http://www.linuxhq.com> sprawdzi mona aktualn list
  dostnych serwisw informacyjnych.

  Jak grzyby po deszczu pojawiaj si strony WWW z dosownie codziennie
  uaktualnianymi wiadomociami na temat Linuksa. Wiele z nich odznacza
  sie cakiem profesjonalnym ukadem graficznym i doborem prezentowanego
  materiau. Jednym z najwaniejszych tegu typu serwisw jest oferujcy
  codzienne wiadomoci Freshmeat <http://freshmeat.net>.

  Dla osb nie mogcych pozwoli sobie na ledzenie wydarze w sieci z
  godziny na godzin, a chccych mimo wszystko trzyma rk na pulsie
  przeznaczony jest serwis Linux Weekly News <http://lwn.net> (Linux -
  Wiadomoci Cotygodniowe). Serwis ten podaje wane wiadomoci,
  wczajc w to ostrzeenia n/t bezpieczeswa oraz ogoszenia o nowym i
  uaktualnionym oprogramowaniu.


  Pod adresem Linux.com <http://linux.com> znajdziesz odnoniki do
  kanaw IRC.

  Istnieje rwnie pewna ilo godnych polecenia stron powiconych
  gwnie sprztowi. S to m. in.  Toms Hardware
  <http://www.tomshardware.com>, Anandtech <http://www.Anandtech.com>, w
  ktrych znajduj si testy wszelakiego srztu, oraz Storage review
  <http://www.storagereview.com>, specjalizujca si w testach dyskw,
  streamerw i innych pamici masowych.


  44..  SSppoottkkaanniiaa


  Linux stworzony zosta dziki poczonym (gwnie za pomoc Internetu)
  siom ludzi na caym wiecie. Istnieje jednak moliwo spotkania
  ludzi twarz w twarz w LUG-ach -- Grupach Uytkownikw Linuksa.
  Przeszukaj ogaszane regularnie listy -- jedna z takich grup moe
  znajdowa si cakiem niedaleko!

  Konferencje, spotkania, copy-parties i tworzenie nowych grup ogaszane
  s regularnie w grupach dyskusyjnych <news:comp.os.linux.announce>.

  Uczestnictwo w tego typu wydarzeniach jest doskonaym sposobem na
  zorientowanie si, co si dzieje w wiecie Linuksa oraz okazj do
  uzyskania pomocy.


  55..  PPoosszzuukkiiwwaanniiee iinnffoorrmmaaccjjii


  Konkretnej informacji szuka mona na wiele sposobw. Pamitaj, e
  zawsze moesz uy wyszukiwek internetowych, i e niektre z nich, np.


    Altavista <http://www.altavista.com>

    Excite <http://www.excite.com>

    Hotbot <http://hotbot.lycos.com>

     przeszukuj rwnie grupy dyskusyjne.

  Przeszukiwarek jest wiele; rni si jednak one zarwno wielkoci
  bazy, jak i metodami oceny zwizku zawartoci stron z zapytaniem.
  Jeli szukasz duych, znanych stron, uyj Google
  <http://www.google.com>, nadaje on bowiem stronom punkty na podstawie
  umieszczonych do nich linkw na innych stronach. Ludzie czsto
  umieszczaj odnoniki do stron, ktre uwaaj za wartociowe; Google
  opiera si na ich opinii.

  Serwisowi Google wyczerpujce zindeksowanie strony zabiera troch
  czasu, korzystanie wic z ich usug przy szukaniu najnowszych lub
  nieco nietypowych wiadomoci troch mija si z celem. W takich
  przypadkach polecam albo bardzo szybki i o szerokim zasigu AllTheWeb
  <http://www.alltheweb.com>, albo serwisy, ktre przesyaj twoje
  zapytanie do szeregu przeszukiwarek, zbieraj, porwnuj, oceniaj i
  przedstawiaj Ci wyniki poszukiwania. Mj ulubiony serwis tego typu to
  Go2Net <http://www.alltheweb.com> (d. MetaCrawler).

  Wymagania stawiane wyszukiwarkom s rne, a serwisy te nieustannie
  podnosz swj poziom -- musisz wic troch sam poeksperymentowa.
  adna z wyszukiwarek nie jest idealna, i -- poniewa mniej ni 10%
  istniejcych stron jest w ogle zindeksowanych -- prbuj kilku
  wyszukiwarek, jeli praca z jedn nie przyniesie efektw.

  Pamitaj rwnie, e Deja <http://www.deja.com> jest serwisem
  wyszukiwawczym skupiajcym si konkretnie na grupach dyskusyjnych --
  zarchiwizonane s tam artykuy napisane od roku 1995 wzwy.

  Coraz czciej uywamy stron WWW. Pamitaj jednak, e to nie wszystko.
  Cae mnstwo informacji dostpnych jest na rozsianych po wiecie
  serwerach ftp.  Niektre z wyszukiwarek internetowych przeszukuj te
  serwery, ale narzdziem dedykowanym konkretnie temu zadaniu s serwery
  archie. S to systemy regularnie przeszukujce gwne serwery ftp i
  gromadzce nazwy znajdujcych si na nich plikw. Z serwerami archie
  poczy si mona na wiele sposobw, np. za pomoc znajdujcych si w
  kadym dobrze utrzymamym systemie Linuksowym klientw archie, lub, w
  wersji dla X11, xarchie. Jeli jest to niemoliwe, zawsze mona
  poczy si z serwerem archie za pomoc telnetu do jednego z podanych
  niej serwerw.


    Australia <telnet://archie.au>

    Austria <telnet://archie.univie.ac.at>

    Belgia <telnet://archie.belnet.be>

    Finlandia <telnet://archie.funet.fi>

    Niemcy <telnet://archie.th-darmstadt.de>

    Korea <telnet://archie.kornet.nm.kr>

    Wochy <telnet://archie.unipi.it>

    Japonia <telnet://archie.kuis.kyoto-u.ac.jp>

    Polska <telnet://archie.icm.edu.pl>

    Szwecja <telnet://archie.luth.se>

    Hiszpania <telnet://archie.rediris.es>

    Wielka Brytania <telnet://archie.doc.ic.ac.uk>

    Stany Zjednoczone <telnet://archie.bunyip.com>

    Stany Zjednoczone <telnet://archie.internic.net>

  Naturalnie powiniene uywa najbliszego z serwerw. Aby przejrze
  ich aktualn list naley uruchomi klienta archie bez podawania
  argumentw, albo, jeli uywasz telnetu, uzyska t informacj z
  serwera. Zawsze dostpna jest pomoc. Niestety nie wszystkie serwery
  wsppracuj ze sob, by moe wic bdziesz zmuszony poszuka
  kilkakrotnie zanim natrafisz na to, czego szukasz.

  Ostatnio w sieci pojawi si prostszy w obsudze serwer ftp
  <http://ftpsearch.lycos.com>.  Dostpna jest moliwo wyszukiwania o
  wielu opcjach i interfejsie nawizujcym do najlepszych uniksowych
  tradycji.

  Wikszo z powyszych serwisw oferuje pomoc n/t technik
  wyszukiwania.  Zawsze opaci si zainwestowa kilka chwil na
  zapoznanie si z instrukcjami -- moe to znacznie skrci czas zuyty
  na Twoje poszukiwania.

  Jeeli nie masz dostpu do Internetu, ale moesz uywa poczty
  elektronicznej, powiniene przeczyta FAQ _,_,_D_o_s_t__p _p_r_z_e_z _p_o_c_z_t__'_'.
  Aby uzyska ten dokument naley wysa do serwera dla USA, Kanady i
  Pd. Ameryki <mailto:mail-server@rtfm.mit.edu> list o nastpujcej
  treci:

  send usenet/news.answers/internet-services/access-via-email

  Mona posuy si rwnie serwerem dla Europy i Azji
  <mailto:mailbase@mailbase.ac.uk>.  W takim przypadku tre listu
  powinna wyglda tak:

  send lis-iis e-access-inet.txt

  Innym rozwizaniem jest przeszukanie lokalnego spoola grup
  dyskusyjnych (jeli go masz): zajrzyj do grupy news.answers.

  Wreszcie jeli chcesz skontaktowa si z konkretn osob, na przykad
  z autorem jakiego programu, zajrzyj do dokumentacji owego programu w
  katalogu /usr/doc/.  W wikszoci przypadkw znajdziesz tam adres e-
  mail autora. Jeli nie, zawsze moesz szuka pomocy w FAQ na temat
  znajdowania adresw e-mail
  <http://www.qucis.queensu.ca/FAQs/email/finding.html>.


  66..  PPooddssuummoowwaanniiee

  Szybkie i skuteczne wyszukiwanie informacji jest bardziej sztuk ni
  nauk.  Nie poruszylimy tu istotnego zagadnienia: jak oceni
  rzeczywist _j_a_k_o__ uzyskanej informacji? Problem ten ley poza
  zakresem tematycznym tego dokumentu, co nie znaczy, e nie naley o
  nim pamita. _Z_a_w_s_z_e przynajmniej zwracaj uwag, czy odpowied na
  Twoje zapytanie jest aktualna.

  Jako cakowite minimum powiniene upewni si co do pewnoci
  dokumentacji, eby unikn sprowadzajcych na manowce lub zoliwych
  porad.  Zadziwiajco wiele osb podaje rzeczy takie jak  rm -rf / jako
  rozwizanie danego problemu. Niektrzy od razu zorientuj si, e to
  gupi dowcip, ale inni mog zniszczy sobie system. Na wszelki wic
  wypadek zanim zastosujesz znalezion informacj sprawd ponisze
  punkty:


    Czy dokument jest podpisany? Ludzie powanie traktujcy to co pisz
     zazwyczaj nie s anonimowi.

    Czy w tekcie podana jest data? Dokumenty ewoluuj wraz z
     rozwijajc si technologi. Posu si internetowymi
     wyszukiwarkami do upewnienia si, e czytasz najnowsz wersj.

    Czy s jakie odpowiedzi na list, ktry czytasz? Sprawd to! W
     przeciwnym przypadku moesz przeoczy ostrzeenie lub poprawk.

  Jeli bdziesz o tym pamita nie powiniene wpa w jedn z wielu
  krcych po sieci puapek, takich jak wysyanie pocztwek dla chorego
  Craiga Shergolda, uczestnictwo w rozmaitych acuszkach i piramidach
  listowych, czy -- ostatnio -- padnicie ofiar koni trojaskich
  prbujcych na przykad wmanewrowa Ci w wysanie w wiat wasnego
  hasa.

  Istnieje pewna ilo dokumentw n/t bardziej powanych metod
  wyszukiwania informacji. Jeli jeste zainteresowany tematem, zacznij
  tutaj <http://cn.net.au>.

  Koczc, przypominam, e Linux Documentation Project
  <http://www.linuxdoc.org> (w polskiej wersji: JTZ
  <http://www.jtz.org.pl> -- przyp. tum.) koordynuje rozwj
  dokumentacji Linuksa. Regularnie, co idzie za rozwojem systemu,
  pojawiaj si nowe dokumenty i uaktualnienia istniejcych.

  Z czyjej sygnaturki:

  _B_e _a_l_e_r_t_! _T_h_e _w_o_r_l_d _n_e_e_d_s _m_o_r_e _l_e_r_t_s_.





  77..  OOdd ttuummaacczzaa

  Zmiany w stosunku do oryginau:

    Podanie jako przykad narodowej grupy dyskusyjnej o Linuksie grupy
     polskiej, a nie holenderskiej,

    Link do JTZ (http://www.jtz.org.pl)

  Copyright for the translation:
  (c) 1999, 2000 by Tomasz 'tsca' Sienicki, tsca@mailserver.dk























































